İki anahtarla VE ve VEYA lambaları

Neler öğreneceğiz?

İki anahtarın seri ve paralel bağlanmasının farklı mantık işlemleri oluşturduğunu bir maket lambasında dene.
Bu atölyede yalnız sonuca değil, tahmininin neden doğru veya yanlış çıktığına da bak. Bir deney günlüğünde giriş, beklenen sonuç, gözlenen sonuç ve düzeltme olmak üzere dört sütun aç.
Python kodu ölçüm/algoritma modelidir; GPIO pinlerine veya motora komut göndermez. Animasyon ise konuyu gösteren ayrı ve ideal bir modeldir.

Öğrenme hedefleri

1. Önce yalnız seri anahtar devresini kur ve dört anahtar durumunu çizelgede işaretle.
2. Bir anahtar takılı kalırsa iki bağlantıda hangi arızalar ortaya çıkar?

Malzeme listesi

1. Akım sınırlamalı 3–5 V eğitim kaynağı
2. Breadboard ve jumper
3. DC multimetre
4. 2 anahtar
5. LED
6. 470 Ω direnç
7. Hesap modelini çalıştırmak için Python 3 bilgisayar

Bağlantı tablosu

Adım adım yapalım

1. Önce yalnız seri anahtar devresini kur ve dört anahtar durumunu çizelgede işaretle.
2. Kaynak bağlı değilken malzemeleri tabloya göre yerleştir; her kablonun iki ucunu kalemle işaretle.
3. Ölçü aletini DC volt konumuna al. Siyah probu ortak GND’de tut; ölçüm noktalarını sırayla kontrol et.
4. Seri bağlantıda yalnız 11, paralel bağlantıda 01,10,11 durumlarında LED yanmalı.
5. Ölçülen değerleri model koduna yazıp ideal hesapla karşılaştır. Sapmayı yalnız “yanlış” diye işaretlemek yerine tolerans, bağlantı ve ölçü aleti yükünü ayrı değerlendir.
6. Bir değişkeni değiştir, yeni sonucu önce tahmin et; deney günlüğüne ilk ve ikinci koşulu birlikte yaz.

Kod · Python 3 · deney modeli

for a in [0,1]:
 for b in [0,1]:print(a,b,"seri",a and b,"paralel",a or b)

Kod nasıl çalışır?

Verilen tablo seri VE devresidir. VEYA deneyi için enerji kapalıyken S1 ve S2 girişlerini LED katoda, iki çıkışı GND’ye bağla. Her iki durumda LED direnci devrede kalır.

Beklenen sonuç

Python modelinin çalıştırılan çıktısı (fiziksel ölçüm değildir):
0 0 seri 0 paralel 0
0 1 seri 0 paralel 1
1 0 seri 0 paralel 1
1 1 seri 1 paralel 1

Sıra sende

Bir anahtar takılı kalırsa iki bağlantıda hangi arızalar ortaya çıkar?

Güvenli atölye

Bu çalışma düşük gerilimli eğitim içindir. Donanımı enerji kapalıyken, bir yetişkinle kur. Şebeke elektriği kullanma. Kodun derlenmesi fiziksel devrenin test edildiği anlamına gelmez.

Çalışmıyorsa kontrol et

1. Sonucu alamıyorsan programın ilk satırından başlayıp girdileri tek tek kontrol et.
2. Donanım varsa enerjiyi ayır; GND, sinyal uçları ve parça yönlerini bağlantı tablosundan doğrula.
3. Aynı anda yalnız bir şeyi değiştir; değişiklik öncesi ve sonrası sonucu günlüğe yaz.

Kontrol noktaları

1. Başlamadan önce: gerekli malzemeleri say ve giriş değerlerini deney günlüğüne yaz.
2. Kurulumdan sonra: her bağlantıyı aşağıdaki tabloyla karşılaştır; yazılım projesinde giriş listesini kontrol et.
3. Testten sonra: beklenen sonucu kendi çıktınla karşılaştır. Fark varsa ilk farklı adımı bul.

Kaynakların kullanımı

Kaynak, ilgili kavramı öğrenmek ve karşılaştırmak içindir. Türkçe görev, örnek kod ve görseller bu atölye için özgün hazırlanmıştır; kaynak makalenin çevirisi veya kopyası değildir.